Als fine-art fotograaf ben ik voortdurend op zoek naar nieuwe manieren om verhalen te vertellen. In Mind Struggle of a Photographic Artist neem ik je mee in mijn ontwikkeling als kunstenaar. Een reis die begon in de natuurfotografie, leidde tot creatieve blokkades. Uiteindelijk mondde dat uit in bekroonde fine-art fotografie, exposities en internationale wedstrijden.
Rond 2014 dacht ik dat ik natuurfotograaf wilde zijn. Ik absorbeerde alles wat mooi was, van mijn eigen regio tot ver daarbuiten. De natuur vormde mijn grootste inspiratiebron. Tijdens lange wandelingen vond ik rust en met mijn camera legde ik landschappen, bloemen en details vast die mij verwonderden. Maar na verloop van tijd begon er iets te wringen.
Op sociale media leek natuurfotografie steeds vaker een wedstrijd te worden waarin fotografen dezelfde locaties bezochten om dezelfde beelden te maken. Wie wist het meest spectaculaire licht te vangen? Wie maakte het perfecte Instagrammable plaatje? Tegenwoordig noem ik dat weleens gekscherend de wereld van de “natuurpaparazzi”.
Langzaam begon ik me af te vragen of ik nog wel echt keek. Was ik bezig de natuur te beleven of alleen nog maar op jacht naar foto’s waarvan ik wist dat ze goed zouden scoren?
Die vragen vormden het begin van een innerlijke worsteling die jarenlang zou duren. Je kunt daarover ook de blog artikelen over het Mehscape project lezen en Fine art in ontwikkeling.
Omdat de traditionele landschapsfotografie mij steeds minder voldoening gaf, ging ik op zoek naar nieuwe uitdagingen.
Ik trok de nacht in om bekende locaties op een andere manier vast te leggen. Ik zocht naar mijn eigen zogenaamde wowscapes: beelden waarin licht, compositie en sfeer perfect samenkomen.
Maar hoe mooier de foto’s werden, hoe sterker een andere vraag zich aandiende: Wat als alles klopt, behalve de ziel van het beeld? Wat als een foto technisch perfect is, maar niets vertelt? Ik begon te beseffen dat ik meer zocht dan schoonheid alleen. Ik wilde foto’s maken die vragen oproepen, verhalen vertellen en ruimte laten voor interpretatie.
De zoektocht naar vernieuwing veranderde langzaam in een strijd met mezelf. Mijn hoofd zat vol verwachtingen, twijfels en vergelijkingen. Alles werd beoordeeld voordat het überhaupt was gemaakt. Juist daardoor kwam mijn creativiteit steeds vaker tot stilstand.
Soms ontstonden er echter beelden zonder plan, zonder controle en zonder nadenken. Beelden die rechtstreeks leken voort te komen uit intuïtie. Voor dat proces ontdekte ik later een prachtige term: creëer-automatique.
Automatisch creëren. Niet vanuit ratio, maar vanuit gevoel. Niet vanuit controle, maar vanuit vrijheid.
Deze spontane experimenten zouden uiteindelijk de basis vormen voor mijn verdere ontwikkeling als fine art fotograaf.
Magnolia snow
Fall
The dew
Er kwam geen specifiek moment waarop ik besloot dat ik voortaan fine art fotografie zou maken. Het besef groeide langzaam. Ik merkte dat ik steeds minder geïnteresseerd raakte in het registreren van de werkelijkheid zoals die was. In plaats daarvan wilde ik de werkelijkheid gebruiken als uitgangspunt voor een verhaal. Natuurfoto’s werden gecombineerd met collage-elementen, digitale schildertechnieken en symbolische lagen. Ik fotografeerde niet langer alleen wat ik zag. Ik begon te verbeelden wat ik dacht, voelde en me voorstelde. Dit is samen te vatten als innerlijke landschappen. Pas achteraf realiseerde ik me dat dit precies was waar fine-art fotografie voor mij om draait.
Voor mij is fine art fotografie geen stijl of techniek. Het is een manier van kijken. Een foto wordt voor mij fine art wanneer zij meer vertelt dan zichtbaar is. Wanneer een beeld emoties oproept, vragen stelt of ruimte laat voor eigen interpretatie. De werkelijkheid vormt daarbij slechts het vertrekpunt. Het uiteindelijke beeld hoeft niet letterlijk waar te zijn om toch waarachtig aan te voelen.
Juist die combinatie van fotografie, verbeelding en persoonlijke betekenis maakt fine-art fotografie voor mij zo boeiend.
Toen ik eenmaal ontdekte hoeveel vrijheid storytelling mij gaf, begon er iets te veranderen. De natuur blijft een belangrijke inspiratiebron, maar is niet langer het onderwerp. Ze wordt een bouwsteen. Een natuurfoto vormde de basis waarna ik verder bouwde met digitale technieken, collage-elementen en verhalende symboliek. Tijdens dat proces ontstaat regelmatig een creatieve flow waarin alle twijfel naar de achtergrond verdwijnt. Het zijn precies die momenten waarop de mooiste ideeën ontstaan.
Een belangrijke stap in mijn ontwikkeling was mijn aansluiting bij de internationale online galerie 1x.com. Voor het eerst krijg ik inhoudelijke feedback op mijn werk van mensen die verder kijken dan likes, bereik of algoritmes. Die feedback helpt mij kritischer naar mijn eigen beelden te kijken en mijn artistieke keuzes te onderbouwen. Langzaam begon ik te begrijpen wat mijn werk onderscheidde van traditionele natuurfotografie.
Niet de locatie.
Niet het licht.
Niet de techniek.
Mindful
Frothy petal #2
Old feet, no men
Een zwart-witbeeld dat uiteindelijk mijn eerste award ontving op 1x.com. Voor buitenstaanders lijkt het misschien gewoon een mooie foto. Voor mij betekende het veel meer. Het beeld symboliseert het moment waarop ik stopte met fotograferen volgens verwachtingen van anderen en begon te creëren vanuit mijn eigen artistieke visie. Misschien is dat wel het verschil tussen een mooie foto en een fine-art foto. Een mooie foto laat zien wat er was. Een fine-art foto vertelt wat het betekent.
Na de eerste award groeide mijn zelfvertrouwen zichtbaar. Dat leidde tot nieuwe experimenten en series. Een daarvan werd Frothy Petals. In deze serie worden esthetische bloemen blootgesteld aan krachten die hen langzaam doen breken. Schoonheid en kwetsbaarheid bestaan naast elkaar. Aan deze serie werk ik momenteel nog steeds.
Twee foto’s uit deze serie zijn inmiddels bekroond op 1x.com.
Ook ontstond het werk Mindful, een verhalende collage die verwijst naar het verlangen om los te komen van creatieve blokkades. Door natuurelementen te combineren met symbolische beeldlagen is een innerlijk landschap op beeld ontstaan dat zowel decoratief als inhoudelijk gelaagd is. Ook dit werk werd onderscheiden met een award.
Naarmate meer werk erkenning kreeg, groeide ook de behoefte om mijn verhaal te delen. Dat leidde uiteindelijk tot een expositie in de Turmac Cultuurfabriek in Zevenaar. Eerst zag ik deze tentoonstelling als een kleinschalige proef. Maar tijdens de voorbereidingen gebeurde iets onverwachts. Terwijl ik schetste, selecteerde en nadacht over de presentatie van mijn werk, zag ik ineens de samenhang tussen alle beelden. Het ging niet over afzonderlijke foto’s. Het ging over de zoektocht zelf. Over twijfel. Over groei.
Over experimenteren.
Over loslaten.
Zo ontstond de titel:
Niet als naam van een tentoonstelling, maar als samenvatting van een jarenlang creatief proces.
Na afloop van de expositie ging ik naar huis met waardevolle reacties en nieuwe energie. Voor het eerst voelde ik dat ik mezelf niet langer hoefde te bewijzen. Ik mocht mezelf ontwikkelen. Ik mocht groeien. En ik mocht mijn werk internationaal laten zien.
Daarom besloot ik verdere stappen te zetten richting internationale wedstrijden en festivals. Een van de eerste projecten waarvoor Mind Struggle of a Photographic Artist werd ingestuurd, is het Copenhagen Photo Festival. (Bij het schrijven van dit blog is de uitslag nog niet bekend.)
Het thema Free Hands sluit naadloos aan bij mijn eigen ontwikkeling als fotograaf: het loslaten van verwachtingen en het vinden van vrijheid binnen mijn eigen beeldtaal.
Hoewel de expositie inmiddels achter mij ligt, is de reis nog lang niet voorbij. De creatieve strijd die ooit begon met een camera in de natuur heeft mij uiteindelijk geleid naar een vorm van fotografie waarin verhaal, verbeelding en emotie centraal staan. En misschien is dat wel de belangrijkste les van allemaal:
Niet iedere worsteling houdt je tegen. Sommige worstelingen wijzen juist de weg vooruit.
Empowering imagination, designs unusual decorations
